Afbeelding 2

Thema's

De gebakken binnenmuursteen

Baksteen is een uit klei gebakken bouwmateriaal. Het wordt toegepast in constructies, in de gevel van gebouwen en in bestrating. Al naar gelang de toepassing wordt gesproken over:

  • Gevelbaksteen
  • Straatbaksteen
  • Keramische binnenmuursteen.

Hierna gaat het over de gebakken binnenmuursteen. Deze producten zijn er voor zowel constructieve als decoratieve toepassingen.

De groep keramische binnenmuursteen betreft volle of geperforeerde keramische elementen. De volle binnenmuurstenen zijn er voor afwerking met een pleisterlaag en voor gebruik als schoon metselwerk. Geperforeerde binnenmuursteen wordt altijd afgewerkt met een pleisterlaag.

Gebakken binnenmuurstenen worden verwerkt met specie, maar vaker met lijm.

De grondstof

De binnenmuursteen is gemaakt van klei. Rivierklei vormt daarvan het hoofdbestanddeel. Deze grondstof, wordt gewonnen in de uiterwaarden van de grote rivieren in Nederland. Dat gebeurt sinds begin jaren negentig op een speciale, reliëfvolgende manier. Daardoor zijn in de loop der tijd vele duizenden hectares nieuwe natuur ontstaan. Deze nieuwe natuur heeft inmiddels nationaal en Europees een hoge beschermingsstatus verworven.

Klei is in de uiterwaarden in ruime mate aanwezig. De aanvoer door de rivier is een continue proces. Onderzoek door Deltares (2009) bevestigt dat jaarlijks meer klei in de uiterwaarden wordt afgezet dan wordt gewonnen. Hiermee is wetenschappelijk aangetoond dat de minerale grondstof klei een hernieuwbare grondstof is.

Afhankelijk van de functie en de gewenste producteigenschappen wordt de rivierklei in de praktijk soms gemengd met secondaire grondstoffen die een energetische restwaarde hebben. Deze stoffen worden nuttig hergebruikt en dragen bij aan de diversiteit van binnenmuurstenen zonder afbreuk te doen aan de mogelijkheden tot constructieve toepassing.

De productie

Na de winning wordt de klei, veelal om redenen van kwaliteitsbeheersing, overdekt opgeslagen in depots. Deze opslag gebeurt laagsgewijs in bovengrondse kleidepots. Soms wordt de klei opgeslagen in een zogenoemde kleikelder. De aangevoerde klei wordt daarin wel in lagen, maar wat meer verstrooid, opgebouwd.

Vanuit de depots gaat de klei naar de voorbereiding. De kleimassa wordt machinaal gekneed en gemengd tot een homogene samenstelling.

Na de voorbewerking en het proces van vormen, drogen, bakken en keuren verlaat het eindproduct de fabriek als volle binnenmuurbaksteen of als geperforeerd binnenmuurelement.

Onderscheidend

Binnenmuurstenen onderscheiden zich van andere bouwmaterialen door hun duurzaamheid (bestand tegen chemische en mechanische invloeden, geen ongezonde toevoegingen), kleurvastheid (nooit verkleuring, ook na beschadiging geen kleurverschil) en milieuvriendelijkheid (zeer lange levensduur, vrij van schadelijke stoffen). De producten zijn krimp- en scheurvrij.

Binnenmuurbaksteen is bedoeld voor toepassing in dragende en niet-dragende binnenmuren en voor binnenspouwbladen. Om die reden heeft de binnenmuurbaksteen een minimale genormaliseerde druksterkte.

Normeringen

Een binnenmuursteen voldoet net als de gevelbaksteen aan de  BRL 1007 'metselbaksteen'' en aan de Europese productnorm NEN-EN 771-1 'Voorschriften voor metselstenen''. Het KOMO-certificaat geeft de afnemer zekerheid over de kwaliteitseisen die aan een sortering worden gesteld. Vanzelfsprekend dragen de elementen een CE-keur. Dit wil zeggen dat de producten zijn getest volgens de voor tegels geldende Europese normen.

Voor de toepassing van binnenmuursteen in metselwerkconstructies geldt op grond van bouwregelgeving de Eurocode 6. Deze Europese normering geeft rekenregels voor constructies van gemetselde bakstenen.